Report · 21.07.2006

Rennslisraðir til rekstrarhermana. Tölfræðilegir eiginleikar

Þetta er sjálfvirk uppskrift úr upprunalegu skýrslunni; sumt efni (myndir, töflur) er aðeins í PDF-skjalinu. The original is available as a PDF, from the full archive.

Rennslisraðir til rekstrarhermana Tölfræðilegir eiginleikar Útgáfa 1. 7. 2006. Vatnsár 1950-2004 21. 7. 2006 Annað veldi ehf Skúli Jóhannsson

Efnisyfirlit

bls.

1.

Inngangur ............................................................................................... 1

2.

Raforkukerfið .......................................................................................... 2

3.

Nýjar rennslisraðir .................................................................................. 4

4.

Rennslisorka............................................................................................ 5

5.

Rekstrarhermanir .................................................................................... 6

6.

Viðauki. Töflur og myndir ........................................................................ 9

Töflur

bls.

Tafla 1 Rennslisraðir yfirlit ..................................................................................... 1

Tafla 2 Raforkukerfið 2010. Framleiðsla og Markaður í GWh/ári ....................... 2

Tafla 3 Raforkukerfið 2010. Rennslisorka vatnasvæða í GWh/ári ..................... 2

Tafla 4 Árleg aukning hlutrennslis 1950-2004 ................................................... 4

Tafla 5 Árleg aukning rennslisorku [GWh/ári/ár] ............................................. 5

Tafla 6 Rekstrarhermanir. Orkukostnaður [Mkr/ári] Rekstrarár 2010. Vatnsár

1950-2004 ............................................................................................ 7

Tafla 7 Rennslisraðir frá Vatnaskil ehf ............................................................. 10

Tafla 8 Rennslisraðir frá Vatnamælingum Orkustofnunar ............................... 11

Tafla 9 Rennsli á virkjunarstöðum .................................................................. 11

Tafla 10 Árstölur hlutrennslis 1950-2004. Tölfræðilegir eiginleikar................ 12

Tafla 11 Samfylgni milli staða í ársrennsli. Rennsli 1950-2004....................... 13

Tafla 12 Samfylgni í rennsli milli vatnasvæða ................................................. 14

Myndir

bls.

Mynd 1 Áhrif aukins rennslis á orkugetu ........................................................... 6

Mynd 2 Orkukostnaður 1950 - 1977 .................................................................. 8

Mynd 3 Orkukostnaður 1978 - 2004 .................................................................. 8

Myndsíður

bls.

Myndasíða 1 Hitastig í Reykjavík .................................................................... 15

Myndasíða 2 Heildarkerfi, rennslisorka........................................................... 16

Myndasíða 3 Heildarkerfi, miðluð orka ........................................................... 17

Myndasíða 4 Heildarkerfi, ómiðluð rennslisorka ............................................. 18

Myndasíða 5 Hágöngumiðlun, hlutrennsli ....................................................... 19

Myndasíða 6 Kvíslaveita 6., hlutrennsli........................................................... 20

Myndasíða 7 Kvíslaveita 1.-5., hlutrennsli ...................................................... 21

Myndasíða 8 Norðlingaölduveita ..................................................................... 22

Myndasíða 9 Þórisvatnsmiðlun, hlutrennsli .................................................... 23

Myndasíða 10 Skaftárveita, hlutrennsli .......................................................... 24

Myndasíða 11 Sigölduvirkjun, hlutrennsli ....................................................... 25

Myndasíða 12 Hrauneyjafossvirkjun, hlutrennsli ............................................ 26

Myndasíða 13 Búðarhálsvirkjun ...................................................................... 27

Myndasíða 14 Sultartangavirkjun, hlutrennsli ................................................. 28

Myndasíða 15 Búrfellsvirkjun, hlutrennsli ...................................................... 29

Myndasíða 16 Hvammsvirkjun, hlutrennsli ..................................................... 30

Myndasíða 17 Holtavirkjun, hlutrennsli .......................................................... 31

Myndasíða 18 Urriðafossvirkjun, hlutrennsli .................................................. 32

Myndasíða 19 Sogsvirkjanir ............................................................................ 33

Myndasíða 20 Smávirkjanir (Ölfusá við Selfoss) , hlutrennsli .......................... 34

Myndasíða 21 Blöndumiðlun, hlutrennsli ........................................................ 35

Myndasíða 22 Blönduvirkjun, hlutrennsli......................................................... 36

Myndasíða 23 Laxárvirkjanir, hlutrennsli........................................................ 37

Myndasíða 24 Hraunaveita, hlutrennsli .......................................................... 38

Myndasíða 25 Jökulsárveita, hlutrennsli .......................................................... 39

Myndasíða 26 Hálslón, hlutrennsli .................................................................. 40

Myndasíða 27 Lagarfossvirkjun, hlutrennsli ................................................... 41

Myndasíða 28 Þjórsá við Urriðafoss, heildarrennsli ........................................ 42

ii

Myndasíða 29 Blönduvirkjun, heildarrennsli ................................................... 43 Myndasíða 30 Kárahnjúkavirkjun, heildarrennnsli .......................................... 44 iii

1. Inngangur

Hér á eftir er gerð grein fyrir nýjum upplýsingum um rennsli vatnsfalla samkvæmt töflu 1. Í nýju útgáfunni frá 1.7.2006 eru sömu rennslisraðir og frá 1.7.2005, en það hafa bæst við 4 vatnsár, 2001-2004.

Eldri raðir Nýjar raðir

Tafla 1 Rennslisraðir yfirlit

Útgáfa 1.7.2005 1.7.2006

Tímabil 1.9.1950-31.8.2001 1.9.1950-31.8.2005

Vatnsár 1950-2000 1950-2004

Fjöldi ára 51 ár 55 ár

Í tilefni þessa er spurningin sú hvort nýjar upplýsingar leiði í ljós að hlýnandi veðurfar sé farið að valda auknu rennsli í íslenskum vatnsföllum sem virkjuð eru til raforkuframleiðslu? Í greinargerðinni verður fyrst lítillega fjallað um orkureikninga og síðan raforkukerfið hér á landi þar sem olíustöðvar eru nánast að hverfa sem orkuvinnslustöðvar og nær öll framleiðsla kemur frá samrekstri vatnsafls- og jarðgufuvirkjana. Með 68% hlutdeild árið 2010 er vatnsaflið enn ráðandi í raforkukerfinu og rennsli vatnsfalla, sem er drifkraftur þess, því afgerandi. Þá eru sýndir helstu tölfræðilegu eiginleikar nýju rennslisraðanna og vísað til tafla og mynda í viðauka. 2. Grunnforsendur orkureikninga Í rekstri raforkukerfis, þar sem vatnsaflsvirkjanir anna mestum hluta framleiðslunnar, er rennsli vatnsfalla ráðandi óvissuliður. Í rekstrarathugunum fram til þessa, hvort sem tilefnið er að undirbúa fjárfestingar eða skoða rekstur, hefur jafnan verið gert ráð fyrir því að rennsli framtíðar mætti lýsa með stöðugum tilviljanakenndum breytum (‘stationary stochastic processes’). Með því er gert ráð fyrir að likindadreifing rennslis breytist ekki með tíma. Rennsli vatnsfalla getur breyst af ýmsum ástæðum t.d. vegna breytinga á veðurfarsþáttum, t.d. ákomu og hitastigi, sem aftur hefur áhrif á bráðnun jökla. Hlýnandi veðurfar síðustu ára stafar af auknu magni gróðurhúsalofttegunda í lofthjúpi jarðar vegna mannlegra athafna. Ef menn telja að hlýnandi veðurfar sé farið að koma fram í rennslisröðunum með auknu ársrennsli síðustu ára, þá blasir við sú ályktun að rennslisraðirnar séu óstöðugar (‘non-stationary’) og vaxandi og þyrfti þá að breyta rekstrarathugunum í samræmi við það. Það yrði afdrifarík og umfangsmikil endurskoðun á aðferðafræði sem hefur verið notuð hér á landi sleitulaust frá sjöunda áratugi síðustu aldar. Til að sýna áhrif nýju rennslisraðanna voru gerðar rekstrarhermanir með HYENA (HYdro ENergy simulAtor) sem er reiknilíkan Landsvirkjunar. Einnig var skoðað hvaða breytingar þyrfti að gera á hugbúnaði HYENA til að ráða við nýja aðferðafræði sem óstöðugar rennslisraðir mundi útheimta. Gekk vel að beita hug-

búnaðnum við breyttar aðstæður og engin ástæða til að ætla að aðlögun hans muni valda erfiðleikum. Í samráði við fulltrúa Landsvirkjunar var ákveðið að klára drög að greinargerðinni sem allra fyrst og vera ekki að kafa djúpt í tölfræðina eða draga of víðtækar ályktanir á þessu stigi án nánari umræðu innandyra. Ákvarðanir í þessu efni þyrftu að taka mið af almennum viðmiðum sem hafa komið fram á undanförnum árum hjá vísindamönnum og starfshópum sem hafa verið að þróa hnattræn veðurfarslíkön til að lýsa veðurfarsbreytingum komandi áratuga, en Íslendingar hafa verið virkir þátttakendur í þeim rannsóknum. Einnig þarf að taka mið af stefnumótun Lands-virkjunar t.d. hvað varðar uppbyggingu raforkukerfisins, rekstur, arðsemi og áhættu þegar metið er hvort sú varfærni, að taka ekki tillit til hlýnandi veðurfars kunni að vera of mikil. 3. Raforkukerfið

Við mat á orku vatnasvæða er miðað við rekstrarárið 2010 eftir stækkun á álveri Alcan í Straumsvík samfara byggingu Urriðafoss-, Hvamms- og Holtavirkjunar í Neðri Þjórsá ásamt frekari virkjun jarðgufu í Kröflu og á Hellisheiði. Kárahnjúka-virkjun verður komin í gagnið og starfsemi komin á fullt hjá Fjarðaráli á Reyðarfirði.

Samkvæmt þessu verður samsetning orkukerfisins árið 2010 eins og sýnt er í töflu 2. Tafla 2 Raforkukerfið 2010. Framleiðsla og Markaður í GWh/ári

Framleiðsla

Vatnsafl 14.470 68%

Jarðgufa 6.950 32%

Annað 10 0%

Samtals 21.430 100%

Markaður (með töpum)

Stóriðja 18.080 84%

AlmennNotkun 3.350 16%

Samtals 21.430 100%

Með framleiðslu á 21.430 GWh/ári er verið að vinna úr 91,4% af heildarrennslisorku 23.438 GWh/ári samkvæmt töflu 3.

Tafla 3 Raforkukerfið 2010. Rennslisorka vatnasvæða í GWh/ári

Vatnasvæði

Rennslis-

orka

Prósent

Heildarkerfi

23.438 100%

Suðvesturland

9.014

38%

Norðurland

2.085

9%

Austurland

6.111

26%

Suðvesturland Jarðhiti 6.228

27%

Jarðhitahluti raforkukerfisins er aflhannaður. Í því felst að hinn takmarkandi þáttur er uppsett afl, en á vinnslusvæðum hérlendis eru afköst boraðra jarðhitahola jafnan meiri en uppsett afl virkjana.1 Vatnsaflshlutinn er hins vegar orkuhannaður, en hinn takmarkandi þáttur er þá aðstreymi orku vatnsfalla sem stjórnast af ákomu og bráðnun jökla. Uppsett afl vatnsaflsvirkjana er hannað til að geta tekist á við mesta afltopp ársins, en þar utan er þá jafnan fyrir hendi umframafl. Hægt er að grípa til þessa ónotaða vatnsafls samstundis (snúandi varaafl) eða með stuttum fyrirvara (varaafl). Varaaflshluti kerfisins er aflhannaður en óverulegur. Samlegðaráhrif orkuhannaðs vatnsaflskerfis og aflhannaðs jarðhitakerfis eru með ýmsum hætti: o Hætta á heildarhruni kerfisins (total blackout) þegar miðlanir tæmast minnkar. Vatnsskortur á yfirborði jarðar hefur ekki áhrif á upptöku jarðgufu á 2-2,5 km dýpi í jörðu, sem er lengd borhola á háhitasvæðum. Þannig minnkar þörf fyrir vara-afl vegna hættu á langtíma orkuskorti. o Olíustöðvar eru þó enn víða um land vegna hættu á skammtíma aflskorti við bilanir, t.d. í flutningskerfinu. Þörf á varaafli í stöku landshlutum gæti þó aukist í framtíðinni ef veruleg takmörk verða í flutningsvirkjum milli landshluta, en hönnun þar á er hlutverk Landsnets hf í samvinnu við orkuöflunarfyrirtækin. o Jarðhitavirkjanir henta best fyrir jafna framleiðslu allt árið en vatnsaflskerfi með vatnsmiðlunum er sveigjanlegra við síbreytilegt álag, sem jafnan er til staðar. Samrekstur þessara kerfishluta, sem eru oftast í eigu mismunandi aðila, getur því verið hagkvæmur ef viðskiptahættir í markaðsvæddu raforkukerfi að taka mið þar af. Sérstaða íslenska raforkukerfisins felst í þessum samlegðaráhrifum sem gerir kerfið einstakt sinnar tegundar í heiminum. Þar sem aðföng, vatnsrennsli og jarðgufa, eru án afgjalds þá þarf að beita reiknilíkönum eins og HYENA til að henda reiður á breytilegri kostnaðarmyndun (skuggaverði) sem væri þá hægt að taka mið af í viðskiptum í markaðsvæddu raforkukerfi. Erlendis eru það hinir mismunandi vélfræðilegu eiginleikar ásamt afar mismunandi eldneytiskostnaði sem mestu ráða um kostnaðarmyndun á framboðshlið raforkumarkaða, en þar er vatnsorka sérlega verðmæt vegna sveigjanleika. Framboð á vatni í landshlutum og breytingar þar á, t.d. vegna hlýnandi veðurfars, hefur mikil áhrif við hönnun á framleiðsluhluta raforkukerfisins, dreifingu virkjana og stóriðju um landið og á flutningskerfi milli landshluta. Á myndasíðu 1 í viðauka er sýnt línurit yfir ársdreifingu hitastigs í Reykjavík og þróun meðalhitastigs á árunum 1950-2004. Þessar upplýsingar hafa verið notaðar í 1 Á ýmsum jarðhitasvæðum erlendis t.d. á Geysir-svæðinu í Kaliforníu eru afköst vélbúnaðar (1200 MW) hins vegar töluvert meiri en það sem boraðar jarðhitaholur geta staðið undir til lengri tíma (6-700 MW). Sama má segja um Kröfluvirkjun í kjölfar eldsumbrota á áttunda áratugi síðustu aldar, en nú hefur verið bætt úr því.

HYENA til að leiðrétta almenna markaðinn með tilliti til útihita. Full ástæða er til að taka inn hitastigsraðir í fleiri landshlutum, t.d. á hálendinu til að kanna tengsl hitastigs og rennslis frá jöklum. 4. Nýjar rennslisraðir Mældar rennslisraðir fengust frá Vatnaskil ehf og Vatnamælingum Orkustofnunar, en heiti raðanna og meðalrennsli er sýnt í töflum 7 og 8 í viðauka. Rennsli á virkjunarstöðum, sem er reiknað út í HYENA, fæst sem línulegt fall af rennsli á mælistöðum, sbr töflu 9 í viðauka. Hlutrennsli á virkjunarstöðum, þ.e. rennsli sem kemur fram ofan virkjunar og er ekki frá ofar liggjandi virkjunum, er einnig reiknað út í HYENA. Yfirlit yfir hlutrennsli og tölfræðilega eiginleika þess er sýnt í töflum 10 og 11 í viðauka, en línurit af hlutrennsli er sýnt á myndasíðum 5-27 bæði dreifing innan ársins og þróun ársrennslis, annars vegar 1950-2004 og hins vegar 1950-2000. Hver vatnsdropi í virkjunarrennsli kemur fram í einu og aðeins einu hlutrennsli. Á myndasíðum 28-30 er einnig sýnt heildarrennsli Þjórsár við Urriðafoss, heildarrennsli Blöndumiðlunar og heildarrennsli Kárahnjúkavirkjunar. Inn á línuritin eru dregnar línur sem sýna línulega nálgun á ársrennslinu og kemur í ljós að árleg aukning í rennsli er yfirleitt stærri en núll og meiri fyrir vatnsárin 1950-2004 en fyrir vatnsárin 1950-2000. Því veldur hátt rennsli vatnsáranna 2001-2004. Í töflu 4 eru þessar niðurstöður teknar saman. Tafla 4 Árleg aukning hlutrennslis 1950-2004

Virkjun 1 Hágöngumiðlun 2 Kvíslaveita 6. áfangi 3 Kvíslaveita 5. áfangi 4 Norðlingaölduveita 5 Þórisvatnsmiðlun 6 Skaftárveita 7 Sigölduvirkjun 8 Hrauneyjafossvirkjun 9 Búðarhálsvirkjun 10 Sultartangavirkjun 11 Búrfellsvirkjanir 12 Hvammsvirkjun 13 Holtavirkjun 14 Urriðafossvirkjun 15 Sogsvirkjanir 16 Ölfusa við Selfoss (Smávirkjanir) 17 Blöndumiðlun 18 Blönduvirkjun 19 Laxárvirkjanir í Þingeyjarsýslu 20 Hraunaveita Kárahnjúkavirkjunar

Meðal rennsli m3/sek 17,4 9,3 44,1 44,9 28,8 20,1 86,1 4,0 20,3 40,5 0,6 26,2 9,2 12,8 102,2 381,9 41,5 0,8 40,6 9,3

Línuleg aukning m3/sek/ári 0,0800 0,0400 0,0800 0,0950 0,0460 0,1350 0,0290 0,0200 0,0110 0,0700 0,0013 0,0300 0,0074 0,0183 0,0310 -0,5500 0,0840 -0,0014 0,0500 0,0690

Prósent 0,46% 0,43% 0,18% 0,21% 0,16% 0,67% 0,03% 0,50% 0,05% 0,17% 0,20% 0,11% 0,08% 0,14% 0,03% -0,14% 0,20% -0,17% 0,12% 0,74%

Aths Miðlað Miðlað Miðlað Miðlað Miðlað Miðlað

Virkjun 21 Jökulsárveita Kárahnjúkavirkjunar 22 Kárahnjúkavirkjun 23 Lagarfossvirkjun

Meðal rennsli m3/sek 23,0 101,9 85,0

Línuleg aukning m3/sek/ári 0,1220 0,2960 -0,5228

Prósent 0,53% 0,29% -0,62%

Aths Miðlað Miðlað

Í rekstrarhermunum í kafla 5 verður til bráðabigða reiknað með að miðlað rennsli hafi aukist um 0,30% á ári á árunum 1950-2004, en ómiðlað rennsli um 0,10% á ári á sama tímabili. Þessar tölur eru nokkru lægri en vegið meðaltal aukningarinnar í töflu 4.

Annar möguleiki og vafalaust betri er að nota tölurnar í töflu 4 beint eins og þær koma fyrir, en það mun bíða ákvörðunar sem byggja þarf á tölfræðilegum athugunum, enda hér fremur fjallað um spurningar en svör við þeim.

5. Rennslisorka

Í HYENA er vatnsaflsvirkjunum skipt niður á vatnasvæði eftir langtímamiðlunum. Unnið hefur verið með þrjú vatnasvæði, Suðvesturland með Hágöngu- og Þórisvatnsmiðlun, Norðurland með Blöndumiðlun og Austurland með Hálslóni ofan Kárahnjúkavirkjunar. Í myndasíðum 2-4 er sýnd samanlögð rennslisorka allra vatnasvæða eftir vatnsárum og þar kemur fram hvernig línuleg nálgun á rennsli breytist við að bæta vatnsárunum 2001-2004 við 51 ára röðina 1950-2000. Tafla 5 hér á eftir sýnir hvernig þessar tölur dreifast niður á vatnasvæðin. Fram kemur t.d. að aukning í rennslisorku 1950-2004 er 36,5 GWh/ári/ár og eru 31,2 GWh/ári/ár vegna aukningar í miðlaðri orku en 5,3 GWh/ári/ár vegna aukningar í ómiðlaðri orku. Tafla 5 Árleg aukning rennslisorku [GWh/ári/ár]

Rennslisraðir 1950-2004

Vatnasvæði: Rennsli

Heildarkerfi SV-land N-land

Heildarrennsli

36,5

13,3 2,0

Miðlað rennsli

31,2

7,5

1,8

Ómiðlað rennsli

5,3

5,8

0,2

Rennslisraðir 1950-2000

Vatnasvæði: Rennsli

Heildarkerfi SV-land N-land

Heildarrennsli

14,9

9,8

0,2

Miðlað rennsli

11,5

5,9

0,0

Ómiðlað rennsli

3,4

4,0

0,2

A-land 21,2 21,9 -0,7 A-land 4,9 5,6 -0,8

Af aukningunni 36,5 GWh/ári/ár má rekja 13,3 GWh/ári/ár til aukningar á Suðvesturlandi, 2,0 GWh/ári/ár til Norðurlands og 21,2 GWh/ári/ár til Austurlands. Þannig má leggja saman vatnasvæðin lárétt og miðlunarþáttinn lóðrétt.

Ef tekin yrði ákvörðun um að taka mið af aukningunni 36,5 GWh/ári/ári fyrir heildarrennsli kerfisins þá hækkaði matið á rennslisorku kerfisins rekstrarárið 2010 um 36,5 * (55/2+6) = 1223 GWh/ári eða um 5,7%, sbr töflu 2. Ekki er það með sagt að það verði hægt að vinna alla þessa orku í þeim virkjunum sem fyrir eru, en það verður skoðað nánar í næsta kafla. 5,7% af heildarorkuvinnslunni samsvarar 8,4% aukning á rennslisorku vatnsaflsins árið 2010. Til samanburðar hafa rannsóknir hér á landi bent til þess að jökulrennsli árið 2030 muni aukast um 25% frá því sem nú er og um 100% á næstu 100 árum, en jökulrennsli er lang stærsti hluti aðrennslis langtímamiðlana hér á landi og um leið verðmætasta rennslið fyrir raforkuframleiðsluna. 2 Ennfremur mun aðstreymi orku til næstu virkjana þar á eftir aukast og þyrfti þá að auka þar uppsett afl til samræmis.

6. Rekstrarhermanir Mynd 1 Áhrif aukins rennslis á orkugetu

Aukning Orkugetu með aukningu á rennsli

Aukning í Orkugetu [GWh/ári]

600 400 200 0 0,00%

0,10%

Ómiðlað rennsli 0,1% aukning á ári 1950-2004 Miðlað rennsli 0,3% aukning á ári 1950-2004

Miðlað Óm iðlað

0,20% 0,30% 0,40% 0,50% 0,60% Árleg aukning á miðluðu rennsli

0,70%

0,80%

Mynd 1 sýnir aukningu í orkugetu kerfisins rekstrarárið 2010 ef gert er ráð fyrir aukningu í rennsli. Lárétti ásinn sýnir hlutfallslega árlega aukningu í miðluðu rennsli en aukning í orkugetu vegna þess er sýnt með neðri (bláu) kúrfunni. Ef einnig er gert ráð fyrir aukningu í ómiðluðu rennsli sem nemur 1/3 af aukningu miðlaðs rennslis þá verður aukning í orkugetu það sem efri línan (bleika) sýnir. Miðað við notaðar forsendur eykst þá orkugeta um 660 GWh/ári, sem er þá varfærnislegt mat ef tekið er mið af því að rennslisorkan eykst um 1223 GWh/ári, sbr kafla 4.

2 Sjá: “Jóhannesson, T., Aðalgeirsdóttir, G., Björnsson, H., Pálsson, F., and Sigurðsson, O. (2004). Response of glaciers and glacier runoff in Iceland to climate changes. Proc. XXIII Nordic Hydrological Conference, Tallinn, Estonia, Aug 8-12. NHP report no. 48. ISBN 9985-56-921-0. pp. 651-660”

Tafla 6 Rekstrarhermanir. Orkukostnaður [Mkr/ári] Rekstrarár 2010. Vatnsár 1950-2004

Vatns ár 1950 1951 1952 1953 1954 1955 1956 1957 1958 1959 1960 1961 1962 1963 1964 1965 1966 1967 1968 1969 1970 1971 1972 1973 1974 1975 1976 1977

Sögu legt rennsli 290 489 625 0 362 7 119 172 9 0 3 8 0 183 288 907 1476 834 15 91 9 0 0 0 14 0 0 29

Miðlað rennsli + 0,3% á ári 109 152 37 0 158 0 0 1 0 0 0 0 0 0 0 0 418 78 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

Ómiðlað rennsli + 0,1% Vatns á ári ár 9 1978 5 1979 0 1980 0 1981 31 1982 0 1983 0 1984 0 1985 0 1986 0 1987 0 1988 0 1989 0 1990 0 1991 0 1992 0 1993 186 1994 11 1995 0 1996 0 1997 0 1998 0 1999 0 2000 0 2001 0 2002 0 2003 0 2004 0 Meðaltal

Sögu legt rennsli 438 1695 635 342 1867 474 4 375 428 81 32 18 0 0 7 135 15 0 9 1 33 0 17 0 0 0 0

Miðlað rennsli + 0,3% á ári 88 740 192 277 521 170 0 0 115 11 0 0 0 0 0 0 1 0 0 0 2 0 2 0 0 0 0

Ómiðlað rennsli + 0,1% á ári 28 621 64 169 409 78 0 0 6 2 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0

Tafla 6 sýnir niðurstöður rekstrarhermana fyrir rekstrarárið 2010 og vatnsárin 1950-2004. Meðaltal orkukostnaður er 245 Mkr/ári ef miðað er við sögulegar rennslisraðir en lækkar í 78 Mkr/ári ef gert er ráð fyrir því að miðlað rennsli hafi aukist um 0,3% á ári á tímabilinu 1950-2004 og muni halda áfram að aukast eftir það a.m.k. til 2010. Ef einnig er gert ráð fyrir því að ómiðlað rennsli aukist um 0,1% á ári á sama tímabili þá lækkar orkukostnaðurinn í 51 Mkr/ári.

Orkukostnaður lækkar verulega með auknu rennsli. Athygli er vakin á því að í nýju vatnsárunum 2001-2004 kemur ekki fram kostnaður, enda um vatnsrík ár að ræða.

Myndir 1 og 2 sýna tölurnar í töflu 6 í grafi.

1950 1951 1952 1953 1954 1955 1956 1957 1958 1959 1960 1961 1962 1963 1964 1965 1966 1967 1968 1969 1970 1971 1972 1973 1974 1975 1976 1977

1.600 1.400 1.200 1.000 800 600 400 200

Mynd 2 Orkukostnaður 1950 - 1977 Orkukostnaður. Rekstrarár 2010. Vatnsár 1950-1977 Sögu legt rennsli Miðlað rennsli + 0,3% á ári Ómiðlað rennsli + 0,1% á ári

2.000 1.800 1.600 1.400 1.200 1.000 800 600 400 200

Mynd 3 Orkukostnaður 1978 - 2004 Orkukostnaður. Rekstrarár 2010. Vatnsár 1978-2004 Sögu legt rennsli Miðlað rennsli + 0,3% á ári Ómiðlað rennsli + 0,1% á ári

1978 1979 1980 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004

7. Viðauki. Töflur og myndir

Tafla 7 Rennslisraðir frá Vatnaskil ehf

Nr R101 R102 R104 R113 R172 R168 R211 R105 R107 R106 R136 R103 R112 R108 R225 R226 R139 R109 R133 R135 R134 R111 R261 R128 R116 R117 R259 R164 R258 R198 R260 R245 R262 R257 R256

Heiti Þórisvatn náttúrulegt aðrennsli úr Veiðivatnahrauni Þórisvatn náttúrulegur leki Þórisvatn yfirborðsrennsli af vatnasviði vatnsins Þjórsá við Búrfell Þjórsá við Urriðafoss Þjórsá við Núp Þjórsá við Búða Tungnaá við Vatnaöldur. Tungnaá við Hrauneyjafoss Tungnaá við Sigöldu Kaldakvísl við Hágöngur Kaldakvísl við Sauðafell Tungnaá við Búðarháls Tungnaá við ármót Efri – Þjórsár Vestasta kvísl Vesturkvíslar ("Beljandi") Vesturkvísl Kvíslaveita VI Kvíslaveita I – V Efri - Þjórsá við Norðlingaöldu Efri-Þjórsá rennsli neðan Norðlingaölduveitu ofan Dynks og neðan 600 m hæðarlínu. Efri-Þjórsá við Dynk Efri-Þjórsá við ármót Tungnaár Tungnaá innrennsli í Snjóöldulón Sog við Ásgarð Blanda, innrennsli í Blöndulón Blanda innrennsli milli Blöndulóns og virkjunar Jökulsá í Fljótsdal, innrennsli í Ufsárlón, breytilegt jökulvatnasvið Jökulsá í Fljótsdal, innrennsli í Ufsárlón, fast jökulvatnasvið Jökulsá á Dal innrennsli í Hálslón, breytilegt jökulvatnasvið Jökulsá á Dal innrennsli í Hálslón, fast jökulvatnasvið Kelduárveita, innrennsli í Ufsarlón Skaftárveita um Langasjó, breytilegur jökull Skaftárvirkjun, rennsli af vatnasviði Skaftár, breytilegur jökull Skaftárveita um Langasjó, fastur jökull Skaftárvirkjun, rennsli af vatnasviði Skaftár, fastur jökull

Meðalrennsli vatnsárstímabila, m3/s

FyrraRennsli

...... Nýtt Rennsli ......

1950-2000 1950-2000 1950-2004 2001-2004

24,2

24,3

24,3

23,3

12,7 2,2 292,9 341,0 319,0 328,2 80,3 89,4 85,4 16,8 31,9 155,2 157,1 3,5 5,4 8,9 43,5 96,6

12,7 2,2 293,7 342,0 320,0 329,2 80,5 89,6 85,5 16,9 32,0 155,8 157,6 3,5 5,4 8,9 43,6 96,8

12,7 2,2 295,7 343,9 322,0 331,2 80,9 90,0 86,0 17,4 32,5 156,5 158,3 3,6 5,7 9,3 44,1 98,2

12,9 2,0 321,5 368,8 347,4 356,4 86,9 95,4 91,7 23,3 38,0 165,3 167,0 5,3 8,9 14,2 49,8 116,3

13,5

13,6

13,6

14,1

128,8 135,2 47,0 105,3 40,7 0,8

129,1 135,5 47,0 102,7 40,7 0,8

130,4 136,8 47,4 102,1 41,5 0,8

147,8 153,9 52,7 95,1 51,8 0,8

22,7

22,7

23,3

31,6

22,3

22,3

23,0

31,6

100,7

100,7

103,4

138,3

99,1

99,0

101,8

138,2

8,9

9,1

9,3

12,4

19,6

19,1

20,1

32,5

80,7

80,7

82,3

103,0

22,6

22,0

22,8

32,6

85,5

85,5

86,8

103,9

Tafla 8 Rennslisraðir frá Vatnamælingum Orkustofnunar

Nr R127 R131 R204

Heiti Lagarfljót við Lagarfoss Reykjavík, dagsmeðaltal lofthita Ölfusá; Selfoss

Meðalrennsli vatnsárstímabila, m3/s

FyrraRennsli

...... Nýtt Rennsli ......

1950-2000 2001-2004 1950-2004 1950-2000

114,6

120,2

117,2

117,0

4,5

5,7

4,6

4,5

383,1

403,8

381,6

379,8

Tafla 9 Rennsli á virkjunarstöðum

ppf_number

Nafn

V001 Háganga

V002 Þórisvatn

V003 Sigalda

V004 Hrauneyjar

V005 Sultartangi

V006 Búrfell

V007 Kvíslaveita I-V

V008 Kvíslaveita VI

V009 Norðlingaalda

V010 Dynkur

V011 Búðarháls

V012 Skaftárveita

V013 Sog

V014 Blöndulón

V015 Blönduvirkjun

V016 Laxárvirkjanir

V017 Jarðgufustöðvar

V018 Meðalhitastig í Rvk

V019 Villinganesvirkjun

V020 Lagarfossvirkjun

V021 Kárahnjúkar

V022 Jökulsárveita

V023 Hraunaveita

V024 Smávirkjanir (Ölfusá)

V025 Hvammsvirkjun

V026 Holtavirkjun

V027 Urriðafossvirkjun

V028 Vatnsfell

formula

Ath

[R136]

[R101]-[R102]+[R103]+[R104]

[R106]

[R107]

[R108]+[R111]

[R113]

[R109]

[R139]

[R133]

[R134]

Ekki Notað

[R112]

[R245]

[R128]

[R116]

[R117]

[R219]

[R130]

[R131]

[R132]

Ekki Notað

[R127]

[R198]

[R164]

[R260]

[R204]

[R168]

[R211]

[R172]

[R101]-[R101]

Tafla 10 Árstölur hlutrennslis 1950-2004. Tölfræðilegir eiginleikar

Unit: m3/sec

Virkjun 1 Hágöngumiðlun 2 Kvíslaveita 6. áfangi 3 Kvíslaveita 5. áfangi 4 Norðlingaölduveita 5 Þórisvatnsmiðlun 6 Skaftárveita 7 Sigölduvirkjun 8 Hrauneyjafossvirkjun 9 Búðarhalsvirkjun 10 Sultartangavirkjun 11 Búrfellsvirkjanir 12 Hvammsvirkjun 13 Holtavirkjun 14 Urriðafossvirkjun 15 Sogsvirkjanir 16 Ölfusa við Selfoss (Smávirkjanir) 17 Blöndumiðlun 18 Blönduvirkjun 19 Laxárvirkjanir í Þingeyjarsýslu 20 Hraunaveita Kárahnjúkavirkjunar 21 Jökulsárveita Kárahnjúkavirkjunar 22 Kárahnjúkavirkjun 23 Lagarfossvirkjun

Meðaltal 17,4 9,3 44,1 44,9 28,8 20,1 86,1 4,0 20,3 40,5 0,6 26,2 9,2 12,8 102,2 381,9 41,5 0,8 40,6 9,3 23,0 101,9 85,0

m3/sec Staðalfrávik 2,83 2,51 4,81 4,50 3,16 5,48 6,54 0,72 1,63 4,83 0,17 2,59 0,73 1,78 8,88 42,59 6,42 0,23 1,77 1,93 3,62 19,27 18,43

Breytileiki 0,162 0,268 0,108 0,100 0,109 0,271 0,076 0,178 0,080 0,119 0,263 0,098 0,079 0,139 0,086 0,111 0,154 0,277 0,043 0,206 0,157 0,188 0,216

Skekkja 0,579 0,896 0,615 0,770 0,488 0,900 0,564 0,077 0,555 0,523 0,321 0,621 0,778 0,696 0,478 0,488 0,433 0,276 0,248 -0,043 0,865 0,529 0,906

Sjálffylgni milli ára 0,493 0,456 0,134 0,271 0,627 0,681 0,155 0,845 0,264 0,416 0,072 0,264 0,271 0,220 0,594 0,319 0,388 0,052 0,678 0,332 0,493 0,413 0,128

Meðaltal: 1. móment dreifingar Staðalfrávik: 2. móment dreifingar Breytileiki = Staðalfrávik / Meðaltal Skekkja: 3. móment dreifingar Sjálffylgni milli ára: “Lag One-Year Auto-Correlation”

Tafla 11 Samfylgni milli staða í ársrennsli. Rennsli 1950-2004

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23

Haga Kv 6 Kv 5 Nord Thor Skaf Siga Hrfo Budh Sult Burf Hvam Holt Urrf Sog Olfu BlRe Blön Laxa Hrau Joku Kara Lagf

1 Háganga

1,00

2 Kvíslaveita 6

0,79 1,00

3 Kvíslaveita 5

0,73 0,64 1,00

4 Norðlingaalda 0,83 0,85 0,94 1,00

5 Þórisvatn

0,12 -0,23 0,50 0,28 1,00

6 Skaftárveita

0,86 0,85 0,55 0,72 -0,22 1,00

7 Sigalda

0,65 0,40 0,84 0,73 0,55 0,44 1,00

8 Hrauneyjafoss 0,16 -0,19 0,31 0,18 0,87 -0,18 0,38 1,00

9 Búðarháls

0,03 -0,24 0,52 0,29 0,88 -0,20 0,51 0,57 1,00

10 Sultartangi

0,24 -0,07 0,69 0,46 0,94 -0,07 0,69 0,73 0,91 1,00

11 Búrfell

0,02 -0,17 0,44 0,27 0,70 -0,12 0,38 0,37 0,91 0,74 1,00

12 Hvammsvirkjun 0,15 -0,13 0,63 0,40 0,90 -0,10 0,60 0,60 0,97 0,95 0,85 1,00

13 Holtavirkjun

0,04 -0,23 0,49 0,28 0,88 -0,21 0,45 0,60 0,98 0,89 0,90 0,95 1,00

14 Urriðafossvirkjun 0,07 -0,19 0,55 0,33 0,87 -0,15 0,50 0,56 0,99 0,91 0,90 0,98 0,99 1,00

15 Sog

-0,08 -0,20 0,41 0,23 0,69 -0,27 0,43 0,54 0,74 0,75 0,60 0,72 0,73 0,72 1,00

16 Olfusa

0,32 0,14 0,61 0,48 0,50 0,23 0,74 0,19 0,60 0,60 0,51 0,64 0,56 0,60 0,48 1,00

17 Blanda Reservoir 0,58 0,56 0,66 0,68 0,18 0,62 0,56 0,01 0,28 0,32 0,27 0,35 0,26 0,32 0,18 0,60 1,00

18 Blönduvirkjun -0,10 -0,18 0,19 0,06 0,31 -0,06 0,21 0,01 0,51 0,35 0,49 0,47 0,46 0,51 0,36 0,51 0,61 1,00

19 Laxa I-III

0,01 -0,03 -0,01 0,03 0,15 0,06 -0,08 0,23 0,20 0,11 0,25 0,14 0,19 0,17 0,23 -0,10 0,12 0,15 1,00

20 Hraunaveita

0,34 0,15 0,32 0,30 0,26 0,30 0,41 0,29 0,26 0,31 0,26 0,31 0,24 0,28 0,23 0,18 0,27 0,04 0,37 1,00

21 Jökulsárveita 0,63 0,52 0,55 0,61 0,12 0,64 0,53 0,14 0,14 0,25 0,17 0,23 0,12 0,18 0,13 0,30 0,52 0,02 0,29 0,83 1,00

22 Kárahnjúkar

0,71 0,73 0,66 0,76 0,06 0,68 0,57 0,04 0,05 0,21 0,03 0,15 0,02 0,08 0,12 0,42 0,67 0,07 0,10 0,35 0,75 1,00

23 Lagarfoss

0,02 0,10 0,08 0,08 -0,08 0,03 0,34 -0,13 -0,07 -0,02 -0,08 -0,07 -0,14 -0,12 0,07 0,20 -0,02 -0,13 -0,07 0,14 0,19 0,23 1,00

Tafla 12 Samfylgni í rennsli milli vatnasvæða Nýjar rennslisraðir 1950-2004

Heildar Ársrennsli

Heildar- SVkerfi land

Heildarkerfi

1,00

Suðvesturland 0,86 1,00

Norðurland

0,75 0,61

Austurland

0,93 0,61

N-land A-land 1,00 0,66 1,00

Heildar Dagsrennsli

Heildar- SVkerfi land

Heildarkerfi

1,00

Suðvesturland 0,87 1,00

Norðurland

0,67 0,70

Austurland

0,94 0,65

N-land A-land 1,00 0,50 1,00

Miðlað Ársrennsli

Heildar- SVkerfi land

Heildarkerfi

1,00

Suðvesturland 0,77 1,00

Norðurland

0,75 0,61

Austurland

0,98 0,63

N-land A-land 1,00 0,67 1,00

Miðlað Dagsrennsli

Heildar- SVkerfi land

Heildarkerfi

1,00

Suðvesturland 0,78 1,00

Norðurland

0,64 0,66

Austurland

0,97 0,63

N-land A-land 1,00 0,53 1,00

Ómiðlað Ársrennsli

Heildar- SVkerfi land N-land A-land

Heildarkerfi

1,00

Suðvesturland 0,998 1,00

Norðurland

0,44 0,42 1,00

Austurland

0,30 0,26 0,02 1,00

Ómiðlað Dagsrennsli

Heildar- SVkerfi land N-land A-land

Heildarkerfi

1,00

Suðvesturland 0,999 1,00

Norðurland

0,33 0,30 1,00

Austurland

0,57 0,55 0,21 1,00

Innrennsli [GWh/dag] 1.jan 1.feb 1.mar 1.apr 1.maí 1.jún 1.júl 1.ágú 1.sep 1.okt 1.nóv 1.des

Myndasíða 1 Hitastig í Reykjavík

Hitastig í Reykjavík 1950-2004. Dreififall

90-100%

75-90%

25 50-75%

25-50%

10-25%

0-10%

-5

-10

-15

-20

Hitastig í Reykjavík. Ársmeðaltöl

Hitastig 1950-2004

2 Línuleg nálgun 1950-2000

0 gráðurC/ári

Línuleg nálgun 1950-2000

-0,1 gráðurC/ári

Meðalhitastig [gráðurC]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Innrennsli [GWh/dag]

Myndasíða 2 Heildarkerfi, rennslisorka

Rennslisorka heildarkerfis 1950-2004. Dreififall 250 90-100% 75-90%

50-75%

25-50%

10-25%

0-10%

1.jan 1.feb 1.mar 1.apr 1.maí 1.jún 1.júl 1.ágú 1.sep 1.okt 1.nóv 1.des

30.000 29.000 28.000 27.000 26.000 25.000 24.000 23.000 22.000 21.000 20.000

Rennslisorka heildarkerfis. Ársmeðaltöl Rennslisorka 1950-2004 Línuleg nálgun 1950-2004 36,5 GWh/ári/ári Línuleg nálgun 1950-2000 14,9 GWh/ári/ári

Rennslisorka [GWh/ári]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Innrennsli [GWh/dag]

Myndasíða 3 Heildarkerfi, miðluð orka

Miðluð rennslisorka heildarkerfis 1950-2004. Dreififall

90-100%

75-90%

120 50-75% 25-50%

10-25%

80 0-10%

1.jan 1.feb 1.mar 1.apr 1.maí 1.jún 1.júl 1.ágú 1.sep 1.okt 1.nóv 1.des

15.000 14.000 13.000 12.000 11.000 10.000 9.000 8.000 7.000 6.000 5.000

Miðluð rennslisorka heildarkerfis. Ársmeðaltöl Rennslisorka 1950-2004 Línuleg nálgun 1950-2004 31,2 GWh/ári/ári Línuleg nálgun 1950-2000 11,5 GWh/ári/ári

Rennslisorka [GWh/ári]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Innrennsli [GWh/dag]

Myndasíða 4 Heildarkerfi, ómiðluð rennslisorka

Ómiðluð rennslisorka heildarkerfis 1950-2004. Dreififall

90-100% 75-90%

100 50-75%

25-50%

10-25%

0-10%

1.jan 1.feb 1.mar 1.apr 1.maí 1.jún 1.júl 1.ágú 1.sep 1.okt 1.nóv 1.des

20.000 19.000 18.000 17.000 16.000 15.000 14.000 13.000 12.000 11.000 10.000

Ómiðluð rennsslisorka heildarkerfis. Ársmeðaltöl Rennslisorka 1950-2004 Línuleg nálgun 1950-2004 5,3 GWh/ári/ári Línuleg nálgun 1950-2000 3,4 GWh/ári/ári

Rennslisorka [GWh/ári]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

Myndasíða 5 Hágöngumiðlun, hlutrennsli Hágöngumiðlun. Dreififall hlutrennslis 140 90-100% 120 75-90% 50-75% 25-50% 100 10-25% 0-10%

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Hágöngumiðlun. Ársmeðaltöl hlutrennslis

Hágöngumiðlun 1950-2004 10

Línuleg nálgun 1950-2004

0,08 kl/sek/ári

Línuleg nálgun 1950-2000

0,04 kl/sek/ári

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

Myndasíða 6 Kvíslaveita 6., hlutrennsli Kvíslaveita 6. áfangi. Dreififall hlutrennslis 140 90-100% 120 75-90% 50-75% 25-50% 100 10-25% 0-10%

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Kvíslaveita 6. áfangi. Ársmeðaltöl hlutrennslis

18 Kvíslaveita 6. áfangi

Línuleg nálgun 1950-2004

0,04 kl/sek/ári

Línuleg nálgun 1950-2000

0,005 kl/sek/ári

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

Myndasíða 7 Kvíslaveita 1.-5., hlutrennsli

Kvíslaveita 1. - 5. áfangi. Dreififall hlutrennslis

90-100%

75-90%

50-75%

25-50%

10-25%

0-10%

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Kvíslaveita 1.- 5. áfangi. Ársmeðaltöl hlutrennslis

Kvíslaveita 5. áfangi

Línuleg nálgun 1950-2004

0,08 kl/sek/ári

Línuleg nálgun 1950-2000

0,05 kl/sek/ári

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

Myndasíða 8 Norðlingaölduveita

Norðlingaölduveita. Dreififall hlutrennslis 250 90-100%

75-90%

50-75%

25-50%

10-25%

150 0-10%

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Norðlingaölduveita. Ársmeðaltöl hlutrennslis

Norðlingaölduveita 1950-

Línuleg nálgun 1950-2004

0,095 kl/sek/ári

10 Línuleg nálgun 1950-2000 0,045 kl/sek/ári

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

Myndasíða 9 Þórisvatnsmiðlun, hlutrennsli

Þórisvatnsmiðlun. Dreififall hlutrennslis

90-100%

75-90%

50-75%

25-50%

10-25%

0-10%

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Þórisvatnsmiðlun. Ársmeðaltöl hlutrennslis

Þórisvatnsmiðlun 1950-2004

15 Línuleg nálgun 1950-2004 0,046 kl/sek/ári 10 Línuleg nálgun 1950-2000 0,076 kl/sek/ári

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

Myndasíða 10 Skaftárveita, hlutrennsli

Skaftárveita. Dreififall hlutrennslis 300 90-100%

75-90%

50-75%

25-50%

10-25%

0-10%

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Skaftárveita. Ársmeðaltöl hlutrennslis

40 Skaftárveita 1950-2004

Línuleg nálgun 1950-2004

0,135 kl/sek/ári

Línuleg nálgun 1950-2000

0,045 kl/sek/ári

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

Myndasíða 11 Sigölduvirkjun, hlutrennsli

Sigölduvirkjun. Dreififall hlutrennslis 600 90-100%

75-90%

50-75%

25-50%

10-25%

0-10%

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Sigölduvirkjun. Ársmeðaltöl hlutrennslis

Sigölduvirkjun 1950-2004

Línuleg nálgun 1950-2004

0,029 kl/sek/ári

Línuleg nálgun 1950-2000

-0,02 kl/sek/ári

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

Myndasíða 12 Hrauneyjafossvirkjun, hlutrennsli

Hrauneyjafossvirkjun. Dreififall hlutrennslis 90-100%

75-90%

9 50-75% 25-50%

10-25%

7 0-10%

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Hrauneyjafossvirkjun. Ársmeðaltöl

Hrauneyjafossvirkjun 1950-

Línuleg nálgun 1950-2004

0,02 kl/sek/ári

Línuleg nálgun 1950-2000

6 0,029 kl/sek/ári

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

Myndasíða 13 Búðarhálsvirkjun Búðarhálsvirkjun. Dreififall hlutrennslis 140 90-100% 120 75-90% 50-75% 25-50% 100 10-25% 0-10%

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Búðarhálsvirkjun. Ársmeðaltöl hlutrennslis

Búðarhálsvirkjun 1950-2004

Línuleg nálgun 1950-2004.

0,011 kl/sek/ári

Línuleg nálgun 1950-2000.

0,022 kl/sek/ári

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

Myndasíða 14 Sultartangavirkjun, hlutrennsli

Sultartangavirkjun. Dreififall hlutrennslis

350 90-100%

300 75-90% 50-75%

25-50%

10-25%

0-10%

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Sultartangavirkjun. Ársmeðaltöl hlutrennslis

Sultartangavirkjun 1950-2004

Línuleg nálgun 1950-2004.

0,07 kl/sek/ári

Línuleg nálgun 1950-2000.

0,10 kl/sek/ári

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Myndasíða 15 Búrfellsvirkjun, hlutrennsli

Búrfellsvirkjun. Dreififall hlutrennslis

90-100%

75-90%

16 50-75% 25-50%

10-25%

12 0-10%

-2

Búrfellsvirkjun. Ársmeðaltöl hlutrennslis 1,2

0,8

0,6

0,4 Búrfellsvirkjun 1950-2004

Línuleg nálgun 1950-2004.

0,2

0,0013 kl/sek/ári

Línuleg nálgun 1950-2000. 0,002 kl/sek/ári 0

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Myndasíða 16 Hvammsvirkjun, hlutrennsli

Hvammsvirkjun. Dreififall hlutrennslis

90-100% 160 75-90%

140 50-75% 25-50%

10-25%

0-10% 100

Hvammsvirkjun. Ársmeðaltöl hlutrennslis 20 Hvammsvirkjun 1950-2004 15 Línuleg nálgun 1950-2004. 0,03 kl/sek/ári 10 Línuleg nálgun 1950-2000. 0,04 kl/sek/ári

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Myndasíða 17 Holtavirkjun, hlutrennsli

Holtavirkjun. Dreififall hlutrennslis

45 90-100% 75-90%

50-75%

25-50% 35 10-25%

0-10%

Holtavirkjun. Ársmeðaltöl hlutrennslis

Holtavirkjun 1950-2004 6

Línuleg nálgun 1950-2004.

0,0074 kl/sek/ári

Línuleg nálgun 1950-2000.

0,012 kl/sek/ári 2

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

Myndasíða 18 Urriðafossvirkjun, hlutrennsli

Urriðafossvirkjun. Dreififall hlutrennslis

90-100%

75-90%

50-75%

100 25-50% 10-25%

0-10% 80

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Urriðafossvirkjun. Ársmeðaltöl hlutrennslis

10 8 Urriðafossvirkjun 1950-2004

Línuleg nálgun 1950-2004.

0,0074 kl/sek/ári 4 Línuleg nálgun 1950-2000.

0,012 kl/sek/ári

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

Myndasíða 19 Sogsvirkjanir

Sogsvirkjanir. Dreififall hlutrennslis

90-100%

75-90%

250 50-75% 25-50%

10-25%

0-10%

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Sogsvirkjanir. Ársmeðaltöl hlutrennslis

Sogsvirkjanir 1950-2004

Línuleg nálgun 1950-2004.

0,031 kl/sek/ári

Línuleg nálgun 1950-2000.

0,108 kl/sek/ári

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Myndasíða 20 Smávirkjanir (Ölfusá við Selfoss) , hlutrennsli

Smávirkjanir (Ölfusá við Selfoss). Dreififall hlutrennslis

90-100%

75-90%

50-75%

25-50%

10-25%

0-10%

Smávirkjanir (Ölfusá við Selfoss). Ársmeðaltöl hlutrennslis

300 Ölfusá 1950-2004

200 Línuleg nálgun 1950-2004. -0,55 kl/sek/ári

Línuleg nálgun 1950-2000.

-0,92 kl/sek/ári

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Myndasíða 21 Blöndumiðlun, hlutrennsli Blöndumiðlun. Dreififall hlutrennslis 350 90-100% 300 75-90% 50-75% 25-50% 250 10-25% 0-10% 200 150 100 50 0 Blöndumiðlun. Ársmeðaltöl hlutrennslis 70 60 50 40 30 Blöndumiðlun 1950-2004 20 Línuleg nálgun 1950-2004. 0,084 kl/sek/ári 10 Línuleg nálgun 1950-2000. 0,002 kl/sek/ári 0

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

Myndasíða 22 Blönduvirkjun, hlutrennsli

Blönduvirkjun. Dreififall hlutrennslis 25 90-100%

75-90%

50-75%

25-50%

10-25%

15 0-10%

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Blönduvirkjun. Ársmeðaltöl hlutrennslis

2 Blönduvirkjun 1950-2004 1,8

1,6

Línuleg nálgun 1950-2004.

-0,0014 kl/sek/ári

1,4

Línuleg nálgun 1950-2000.

-0,0017 kl/sek/ári 1,2

0,8

0,6

0,4

0,2

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

Myndasíða 23 Laxárvirkjanir, hlutrennsli

Laxárvirkjanir. Dreififall hlutrennslis 120 90-100%

75-90%

50-75%

25-50%

10-25%

0-10%

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Laxárvirkjanir. Ársmeðaltöl hlutrennslis

Laxárvirkjanir 1950-2004 38

Línuleg nálgun 1950-2004.

0,05 kl/sek/ári

Línuleg nálgun 1950-2000.

0,06 kl/sek/ári

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

Myndasíða 24 Hraunaveita, hlutrennsli

Hraunaveita Kárahnjúkavirkjunar. Dreififall hlutrennslis

90-100%

75-90%

50-75%

25-50%

10-25%

0-10%

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Hraunaveita Kárahnjúkavirkjunar. Ársmeðaltöl hlutrennslis

Hraunaveita

Kárahnjúkavirkjunar 1950-2004

4 Línuleg nálgun 1950-2004. 0,069 kl/sek/ári

Línuleg nálgun 1950-2000.

0,055 kl/sek/ári

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

Myndasíða 25 Jökulsárveita, hlutrennsli

Jökulsárveita Kárahnjúkavirkjunar. Dreififall hlutrennslis 300 90-100%

75-90%

50-75%

25-50%

10-25%

0-10%

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Jökulsárveita Kárahnjúkavirkjunar. Ársmeðaltöl hlutrennslis

Jökulsárveita 1950-2004

Línuleg nálgun 1950-2004.

0,122 kl/sek/ári

5 Línuleg nálgun 1950-2000. 0,067 kl/sek/ári

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

Myndasíða 26 Hálslón, hlutrennsli

Hálslón ofan Kárahnjúkavirkjunar. Dreififall hlutrennslis

90-100%

75-90%

50-75%

25-50%

10-25%

0-10%

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Hálslón ofan Kárahnjúkavirkjunar. Ársmeðaltöl hlutrennslis

Hálslón 1950-2004

Línuleg nálgun 1950-2004.

0,296 kl/sek/ári

Línuleg nálgun 1950-2000.

0,0038 kl/sek/ári 0

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Myndasíða 27 Lagarfossvirkjun, hlutrennsli

Lagarfossvirkjun. Dreififall hlutrennslis

800 90-100%

75-90%

50-75%

25-50%

10-25%

0-10%

Lagarfossvirkjun. Ársmeðaltöl hlutrennslis

60 Lagarfossvirkjun 1950-2004

40 Línuleg nálgun 1950-2004.

-0,523 kl/sek/ári

Línuleg nálgun 1950-2000.

-0,561 kl/sek/ári

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Myndasíða 28 Þjórsá við Urriðafoss, heildarrennsli

Þjórsá við Urriðafoss. Dreififall heildarrennslis af vatnasvæði

90-100%

75-90%

50-75% 25-50%

10-25% 0-10%

Þjórsá við Urriðafoss. Ársmeðaltöl heildarrennslis

300 Þjórsá við Urriðafoss

Línuleg nálgun 1950-2004.

0,53 kl/sek/ári

Línuleg nálgun 1950-2000.

0,42 kl/sek/ári

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

Myndasíða 29 Blönduvirkjun, heildarrennsli

Blönduvirkjun. Dreififall heildarrennslis af vatnasvæði 1200 90-100%

75-90% 50-75%

25-50%

10-25%

0-10%

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Blönduvirkjun. Ársmeðaltöl heildarrennslis af vatnasvæði 30 Blönduvirkjun 20 Línuleg nálgun 1950-2004. 10 0,082 kl/sek/ári Línuleg nálgun 1950-2000. 0,0002 kl/sek/ári

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004

Rennsli [m3/sec]

Myndasíða 30 Kárahnjúkavirkjun, heildarrennnsli

Kárahnjúkavirkjun. Dreififall heildarrennslis af vatnasvæði 1200 90-100%

75-90% 50-75%

25-50%

10-25%

0-10%

1-jan 1-feb 1-mar 1-apr 1-maí 1-jún 1-júl 1-ágú 1-sep 1-okt 1-nóv 1-des

Kárahnjúkavirkjun. Ársmeðaltöl heildarrennslis af vatnasvæði

100 Kárahnjúkavirkjun

Línuleg nálgun 1950-2004.

0,487 kl/sek/ári

Línuleg nálgun 1950-2000.

0,126 kl/sek/ári

Rennsli [kl/sek]

1950 1953 1956 1959 1962 1965 1968 1971 1974 1977 1980 1983 1986 1989 1992 1995 1998 2001 2004